Nghệ thuật xử thế

Ngày xưa, Khổng Tử đã nói một câu rất chí lý : Vị nhân nan, làm người thì khó !

Lời nói này ngày xưa cho đến bây giờ luôn luôn được coi như là một khuôn vàng thước ngọc, một định luật bất di bất dịch trong kiếp sống con người.

Đối với cá nhân, cuộc sống tinh thần của con người có làm cho người khác kính trọng hay không đều do nghệ thuật xử thế mà ra : “Khôn cũng chết - Dại cũng chết - Biết mới sống".

Chính con người có tạo được thành công cho tương lai hay không là do sự hiểu biết. Đối với cuộc sống cơ năng hiện hữu với một xã hội bon chen luôn luôn lọc lừa tráo trở thì “cái biết” lại càng thêm quan trọng. Trong xã hội đã có biết bao nhiêu người khôn ngoan bản lĩnh, tài sức có thừa thế mà vẫn chết, vẫn thất bại chua cay; chỉ có những con người luôn luôn biết hướng thiện, biết thực lực của mình và biết nghe ý kiến của người mà họ đã tạo được thành công.

Liều thuốc duy nhất giúp họ tránh khỏi thất bại và đem lại thành công là do nghệ thuật xử thế và khuyến dụ lòng người mà ra. Con người muốn tạo được thành công về mọi mặt phải có một sở trường về xử thế và khuyến dụ lòng người.

Những quy tắc cần thiết mà tất cả mọi người nếu muốn thành công trên đường đời đều không thể thiếu :

1. Huấn luyện cuộc đời hay tìm cho mình một nghệ thuật sống

Trước nhất chúng ta muốn thành công trên đường đời chúng ta phải tự huấn luyện cuộc đời, làm cho cuộc đời mình trở nên sôi động và có ý nghĩa hơn. Nói một cách khác là trước khi muốn thành công trên đường đời chúng ta phải lý tưởng hóa cuộc đời, nghệ thuật đó còn gọi là nghệ thuật sống.

Trong cuộc sống, chúng ta có nhiệm vụ cấu tạo những đức tính cần thiết (Chân thành - Giản dị - Khiêm tốn - Nhường nhịn và Vui tính) để tự tạo cho bản thân một sự thành công trong cuộc sống. Sự cấu tạo những đức tính đó mang đến cho chúng ta những sức mạnh về vật chất, những năng lực của tinh thần, những tài ba cá nhân và những bản ngã siêu việt. Tất cả những thứ ấy tạo cho chúng ta một nguồn sinh khí, gây cho cá nhân chúng ta những hậu thuẫn tinh thần và đào thải những gì vô ích cho đời sống. Ngoài ra các thứ ấy còn tạo cho chúng ta những kết quả của cuộc đời như biến chúng ta thành quyến rũ, gây ảnh hưởng và làm người khác mến phục.

Cốt yếu của nghệ thuật chinh phục cuộc đời là phải biết cách lợi dụng bản thân - khai thác đúng mức và đúng chỗ những khả năng và khuynh hướng của riêng mình - để tự tạo cho mình một thế đứng, gây cho mình một hậu thuẫn, phải biết khai thác để tạo được cho đời mình có một mục tiêu, tức là đã tìm được cho mình một lý tưởng sống và giúp cho cuộc đời mình càng thêm có ý nghĩa nhiều hơn.

Tạo được cho mình một lý tưởng tức là tự mình khai thác một lối đi. Sống trong cuộc đời chúng ta phải tự tin ở chính mình trước khi tin vào người khác. Bạn hãy tự vẽ cho bạn một con đường trước khi có người hướng đạo. Cuộc đời có ý nghĩa hay không là như thế, chúng ta hãy tự tin vào bản năng của riêng mình trước khi có người khác giúp đỡ. Tin tưởng vào cá nhân để rồi tùy theo khả năng và mục đích của riêng mình mà tạo sự thành công trong tương lai sắp đến. Bạn hãy tập cho quen dần để đến một ngày nào đó bạn sẽ tự an lòng mà tạo lập tương lai.

2. Hướng đến tương lai

Cuộc đời nào cũng có quá khứ, quá khứ ấy có thể là vàng son nhưng cũng có thể là thê lương đen tối.

Con người trước khi muốn đi vào tương lai phải rời xa dĩ vãng, thực tại của cuộc đời là đáng nói và ghi nhận. Trong quy luật kiến tạo tương lai, nếu muốn thành công con người phải hướng mắt nhìn thẳng vào tương lai, tin tưởng tuyệt đối, con người phải sống như thế và làm như thế mới mong thành công.

Người nào chỉ hoài vọng quá khứ, chối bỏ tương lai thì thành công chỉ là cái bóng.


Trích từ "Tinh Hoa Xử Thế"

Xử thế bằng lời nói

Trong đối nhân xử thế, chúng ta không thể dùng hình dạng để diễn tả hết những bức xúc của mình mà bắt buộc phải sử dụng đến lời nói. Ngôn ngữ chính là công cụ "Đặc Biệt" khiến cho con người và động vật khác hẳn với nhau, làm cho con người phân biệt được với nhau giữa trí tuệ cao thấp, nông nỗi và sâu sắc.

Lời nói quyết định rất lớn đến trong cách xử sự nên Châu Tử đã khuyên học trò:

"Thủ Khẩu Như Bình, Phòng Ý Như Thành, Thị Phi chỉ vì đa khai khẩu, Phiền Não giai nhân cưỡng xuất đầu"
( tức phải gìn giữ lời nói như cái Bình, đừng vô ý sẽ bị vỡ, phòng giữ ý tứ như thủ Thành trì, không để bị đánh phá. Tất cả những thị phi chỉ vì mở miệng nói quá nhiều, đem đến phiền não cũng là bắt buộc phải đối phó vậy ).

Lời nói ngọt ngào, khoan dung chắc chắn sẽ dễ khiến cho người khác nghe thấy êm tai. Mềm mỏng để thuyết phục người đã là một nghệ thuật nhưng xét trên khía cạnh giáo huấn thì trách mắng người khác cũng là cả một nghệ thuật phức tạp không kém. Không phải ai cũng có khả năng trách mắng người khác, nếu xử lý không khéo, không thuyết phục thì ngược lại sẽ bị người khác trách ngược trở lại với lời lẽ cũng chính đáng không kém. Cho nên muốn trách mắng người cần phải tuân theo 10 nguyên tắc sau :

1. Biết Người Biết Mình ;

Đánh người ta một quyền nên nghĩ tới việc bản thân mình có thể chịu được một quyền của người ta hay không ? Hãy tự "Xét Mình" có nhiều lỗi lầm không trước khi trách người ta, nếu không sẽ rất dễ bị phản công lại.

2. Không lấy Mình Ra để So Sánh ;

Trách người bằng lý lẽ đạo đức, luân thường qui củ, luật lệ xã hội thì không ai cãi lại được. Nhưng đừng lấy mình ra làm "Gương" để trách mắng vì như thế chẳng những họ không phục mà còn có khi bị phản ứng dữ dội bởi sự tự ái và danh dự của mỗi người.

3. Nên Vừa Đủ ;

Tức là lúc nào đã đủ cho người bi mắng "Ngấm" thì ta nên dừng lại. Tùy theo đối tượng là người danh giá hay tầm thường, đầu óc nhận thức đến đâu mà sử dụng những lời lẽ trách mắng khác nhau sao cho " Phù Hợp". Ví dụ như một người có bằng cử nhân, làm việc cho một Cty, khi sai phạm trong công việc, ta chỉ cần gằn một câu về trách nhiệm và những tổn hại của Cty là đủ để Anh ta hối hận. Đối với những người này không nên trách mắng trước mặt những người khác vì đó chính là sự xúc phạm, Anh ta sẽ gân cổ lên cãi cho dù phải bị mất việc những vẫn tự hào là mình đúng, chính ta mới sai lầm đi áp bức người dưới quyền một cách vô lý.

Bản tính con người vốn rất thích bên vực kẻ yếu kém, nếu sự việc ầm ĩ lên chắc chắn mọi người sẽ nghiêng về kẻ bị trách mắng và ngấm ngầm chê bai ta ỷ vào quyền hành trong tay mà thôi.

Đối với người ít học, nhận thức kém thì lời trách mắng có thể nặng hơn 1 chút nhưng vẫn vừa đủ để anh ta "Thấm Thía" sai phạm của mình, dưng lại khi thích hợp.

4. Vừa Đánh Vừa Vuốt ;

Bạn có thể trách mắng trước nhưng sau đó nói vài lời độ lượng sẽ có tác dụng rất lớn.

5. Thái Độ Trấn Tĩnh ;

Không nên bồng bột, nóng nãy, chửi bới sỗ sàng mà nên lấy Tĩnh chế động. nắm được "Yếu Điểm" của đối phương và chỉ cần một nói nhẹ nhàng cũng đủ người khác thấm thía và khâm phục Bạn.

6. Dùng Lời Nhã Nhặn Nhưng Hàm Xúc

Tùy theo đối tượng mà suy tính để lời trách mắng nhẹ nhàng và hàm xúc. Phải làm cho đối phương từ khuôn mặt đang nở nụ cười từ trắng chuyển sang đỏ, từ đỏ chuyển sang tái và cuối cùng là Xám sau khi đã thấm thía và đau đớn hiểu ra những lời nói ấy.

7. Lùi 1 Bước Tiến 3 Bước :

Nếu cảm thấy mình đuối lý thì không ngại xin lỗi, tự hạ thấp minh để làm gương. Sau đó chỉnh đốn lại lý lẽ, nhám vào sai sót của đối phương mà trách mắng, như vậy vừa quang minh chính đại vừa không cho đối phương có cơ hội công kích lại.

8. Mai Phục :

Biết trước và nói thẳng ra những lý lẽ mà anh ta định cãi lại thì chắc chắn Anh ta không còn cách nào khác mà trong lòng cảm thấy khâm phục Bạn và cúi đầu chịu lỗi.

9. Dùng Tính Hoài Nghi Để Cảnh Báo :

Chỉ nên sử dụng phương pháp này khi không còn cách tốt hơn bởi vì nó đòi hỏi tính logic, lý luận chặt chẽ từ những sai phạm nhỏ đến những sai phạm lớn hơn.

10. Viễn Giao Cận Công :

Không nên đưa câu chuyện đi quá xa mà chỉ nên tập trung vào vấn đề. Nếu không, sự việc sẽ rối tung lên, khó bề mà ứng phó.